Diagnoza psychologiczna – jak przebiega i jakie narzędzia są wykorzystywane

Diagnoza psychologiczna to coś więcej niż rozmowa psychologa z klientem w trakcie której specjalista dostrzega i określa obszary problemowe i pole do wspólnej pracy - jest to proces zdecydowanie bardziej uporządkowany, ustrukturyzowany w którym niezbędne są konkretne, istotne informacje pochodzące od klienta i otrzymane podczas wywiadu diagnostycznego oraz przeprowadzenia profesjonalnego testu / kwestionariusza plus ewentualnie …

diagnoza psychologiczna

Diagnoza psychologiczna to coś więcej niż rozmowa psychologa z klientem w trakcie której specjalista dostrzega i określa obszary problemowe i pole do wspólnej pracy – jest to proces zdecydowanie bardziej uporządkowany, ustrukturyzowany w którym niezbędne są konkretne, istotne informacje pochodzące od klienta i otrzymane podczas wywiadu diagnostycznego oraz przeprowadzenia profesjonalnego testu / kwestionariusza plus ewentualnie obserwacje fachowca aby konkretnie zdefiniować problem osoby. W tym wpisie postaram się wyjaśnić jak najogólniej przebiega ten proces – może on się bowiem różnić w zależności od tego co konkretnie się diagnozuje i na jakie pytanie chcemy uzyskać odpowiedź.

Czym jest diagnoza psychologiczna i kiedy się ją przeprowadza

Diagnoza psychologiczna to proces w którym na podstawie danych zebranych podczas rozmowy z klientem, profesjonalnych testów psychologicznych i ewentualnie obserwacji specjalista ocenia i wydaje opinie na temat funkcjonowania diagnozowanej osoby wraz ze wskazaniem obszarów problematycznych (np. problemy emocjonalne, z zachowaniem czy związane ze zdolnościami poznawczymi czy adekwatnym rozwojem u dzieci) i ewentualnie stwierdza występowanie zaburzenia związanego ze zdrowiem psychicznym. Często jest  punktem wyjścia do zaproponowania i zaplanowania konkretnej formy wsparcia.

Diagnoza psychologiczna jest przeprowadzana zarówno u dzieci, adolescentów i dorosłych. Jest niezbędna chociażby w przypadku orzecznictwa, konieczności posiadania odpowiedniego zaświadczenia do szkoły czy dla lekarza. Wraz ze wzrostem świadomości społeczeństwa dotyczącej   zdrowia psychicznego sporo osób doświadczających trudności czy obserwujących je u swojego dziecka decyduje się sięgnąć po pomoc specjalisty – poddać się procesie diagnozy a po niej ewentualnie skorzystać z jakiejś formy wsparcia u fachowca.

Etapy diagnozy psychologicznej

Diagnoza rozpoczyna się zebraniem istotnych informacji przez specjalistę. Następnie korzystając z profesjonalnych narzędzi diagnostycznych przeprowadza on badanie. Istotne jest tu żeby upewniał się on, że klient właściwie zrozumiał pytanie i udzielił jak najbardziej precyzyjnej odpowiedzi. Na podstawie uzyskanych wyników już bez udziału osoby badanej sporządzana jest opinia psychologiczna, często wraz z zaleceniami.

Czego oczekuje psycholog od osoby badanej

W procesie diagnozy aby uzyskać jak najdokładniejszą i najbardziej precyzyjną opinię a na jej podstawie jak najbardziej adekwatną propozycję dalszego działania istotna jest otwartość i szczerość klienta. 

Formy pomocy psychologicznej po otrzymaniu diagnozy

W przypadku identyfikacji konkretnych trudności czy występowania konkretnej jednostki diagnostycznej u klienta psycholog zaleca stosowne do sytuacji działania. Mogą to być pojedyncze spotkania ze specjalistą w formie konsultacji celem wypracowania odpowiednich strategii radzenia sobie z danym problemem lub psychoterapia – proces dłuższy, pogłębiony. Bywa, że psycholog zaleca konsultację lekarską lub przeprowadzenie dodatkowego procesu diagnostycznego pod kątem innych trudności czy zaburzenia. Do klienta należy decyzja czy i u kogo skorzysta z kolejnych form pomocy.